Trong những năm qua, công tác phòng, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) luôn được tỉnh Quảng Trị xác định là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách nhằm thực hiện nghiêm các khuyến nghị của Ủy ban châu Âu (EC), góp phần cùng cả nước sớm tháo gỡ cảnh báo “Thẻ vàng” đối với ngành thủy sản Việt Nam.

Với đường bờ biển dài khoảng 189,385 km sau khi thực hiện sáp nhập mở rộng địa giới hành chính, đội tàu khai thác thủy sản tương đối lớn và số lượng lao động nghề cá đông, tỉnh Quảng Trị đã tập trung triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động khai thác thủy sản trên biển. Các cấp, các ngành, địa phương ven biển đã tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật để ngư dân nâng cao nhận thức, chấp hành nghiêm các quy định về khai thác thủy sản; thực hiện đăng ký, đăng kiểm, cấp phép khai thác đúng quy định; duy trì hoạt động thiết bị giám sát hành trình tàu cá; không vi phạm khai thác hải sản ở vùng biển nước ngoài.

Đoàn thanh tra kiểm tra việc chấp hành các quy định của pháp luật về khai thác thủy sản tại Cảng cá Nhật Lệ

Cùng với công tác tuyên truyền, việc tăng cường quản lý nhà nước và kiểm tra, giám sát việc thực hiện các quy định về chống khai thác IUU được các cơ quan chức năng trong tỉnh đặc biệt quan tâm. Các lực lượng chức năng đã phối hợp kiểm soát chặt chẽ tàu cá ra vào cảng, theo dõi hoạt động khai thác trên biển, quản lý sản lượng thủy sản khai thác, truy xuất nguồn gốc thủy sản và xử lý các trường hợp vi phạm theo quy định của pháp luật.

Thực hiện chức năng, nhiệm vụ được giao, Thanh tra tỉnh Quảng Trị đã triển khai công tác thanh tra liên quan đến việc thực hiện các quy định của pháp luật về chống khai thác IUU tại một số cơ quan, đơn vị, địa phương. Thông qua hoạt động thanh tra nhằm đánh giá tình hình triển khai các nhiệm vụ chống khai thác IUU; kịp thời phát hiện, chấn chỉnh những tồn tại, hạn chế trong công tác quản lý nhà nước, góp phần nâng cao hiệu quả thực hiện các giải pháp chống khai thác hải sản bất hợp pháp trên địa bàn tỉnh.

Kiểm tra hồ sơ, nhật ký khai thác và các điều kiện hoạt động của tàu cá tại hiện trường.

Qua công tác thanh tra, vẫn còn một số tồn tại hạn chế như công tác xây dựng kế hoạch kiểm tra chưa được thực hiện đầy đủ tại một số đơn vị; công tác lập hồ sơ xử lý vi phạm hành chính còn một số thiếu sót: một số hồ sơ xử phạt chưa lưu đầy đủ tài liệu chứng minh việc chấp hành quyết định xử phạt; thể thức văn bản, việc xác định hành vi vi phạm và viện dẫn căn cứ pháp lý trong một số trường hợp chưa chính xác hoặc chưa đầy đủ theo quy định; Công tác kiểm tra tàu cá cập cảng tại Cảng cá còn chưa bảo đảm đúng trình tự nghiệp vụ; Việc cập nhật dữ liệu trên Hệ thống VNFishbase tại một số Cảng cá tư nhân chưa kịp thời, chưa đồng đều.

Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác chống khai thác IUU vẫn còn gặp một số khó khăn, thách thức như: tình trạng mất kết nối thiết bị giám sát hành trình tàu cá còn xảy ra; việc cập nhật dữ liệu tàu cá có lúc chưa kịp thời; nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật của một bộ phận ngư dân chưa thật sự đầy đủ.

Ngày 20/7/2026, UBND tỉnh Quảng Trị đã ban hành Quyết định số 2911/QĐ-UBND về ban hành Quy chế phối hợp trong theo dõi, kiểm soát hoạt động tàu cá ra vào cảng, xuất nhập bến; trao đổi thông tin xử lý tàu cá vi phạm khai thác IUU trên địa bàn tỉnh Quảng Trị. Theo đó, phân công nhiệm vụ cụ thể cho các đơn vị có liên quan như: Sở Nông nghiệp và Môi trường , Sở Văn hóa thể thao và Du  lịch, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh, Công an tỉnh, Ủy ban nhân dân các
xã, phường có quản lý tàu cá. Giao Sở Nông nghiệp và Môi trường là cơ quan chủ trì tham mưu Ủy ban nhân dân tỉnh chỉ đạo thực hiện các giải pháp chống khai thác IUU, là cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo chống khai thác IUU của tỉnh, Chỉ đạo Chi Cục Thủy sản và Kiểm ngư, Văn phòng đại diện nghề cá kiểm tra, kiểm soát tàu cá cập cảng, rời cảng theo quy định tại Thông tư số 81/2025/TT BNNMT ngày 31/12/2025 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, đặc biệt vai trò của Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh - Chủ trì kiểm tra, kiểm soát 100% tàu cá xuất, nhập bến; đảm bảo tất cả tàu cá ra khơi phải có đầy đủ các loại giấy tờ của người, phương tiện và trang thiết bị an toàn theo quy định. Kiên quyết không cho ra khơi đối với các tàu cá không đủ điều kiện hành nghề, thiếu trang thiết bị an toàn, không lắp hoặc không duy trì hoạt động của thiết bị giám sát hành trình (VMS).

Để nâng cao hiệu quả công tác chống khai thác IUU trong thời gian tới, các cấp, các ngành và địa phương tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho ngư dân; tăng cường công tác quản lý, kiểm tra, kiểm soát hoạt động tàu cá; xử lý nghiêm các hành vi vi phạm; đồng thời phát huy vai trò, trách nhiệm của các cơ quan chức năng trong công tác phối hợp thực hiện nhiệm vụ chống khai thác IUU.

Mỗi tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực thủy sản cần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, khai thác đúng quy định, cùng chung tay bảo vệ nguồn lợi thủy sản, phát triển nghề cá bền vững, có trách nhiệm và hội nhập quốc tế.

       Hoàng Thị Lan Anh - Phòng Nghiệp vụ 3